Handreiking herdenken na een ramp

Wanneer zich een ramp heeft voorgedaan, spelen vormen van herdenken voor overlevenden, nabestaanden, andere betrokkenen en voor de samenleving als geheel vaak een waardevolle rol in de processen van rouw en verwerking. Terwijl dit zich vroeger vooral afspeelde in besloten kring of in kerkelijke gedachtenisceremonies, is het in de afgelopen decennia steeds gebruikelijker geworden dat er enkele weken na de ramp een door de overheid geïnitieerde landelijke of plaatselijke herdenkingsbijeenkomst plaatsvindt.

Inmiddels is hiermee in verschillende situaties ervaring opgedaan. Ook is er enig onderzoek gedaan naar rituelen na rampen. Momenteel is de kennis op dit gebied echter versnipperd en nog niet systematisch vertaald naar een format dat op toegankelijke wijze antwoord geeft op praktische en inhoudelijke vragen waar organisatoren van een herdenking tegenaan kunnen lopen. Met het project Handreiking Herdenken beoogt Impact daar verandering in te brengen. In de handreiking worden kennis en ervaring die al is opgedaan bij elkaar gebracht. Daarbij is vooral aandacht voor de verbinding tussen de organisatorische of contextuele aspecten enerzijds en de belevingsaspecten anderzijds.

De uitkomsten van literatuuronderzoek, de analyse van casusmateriaal en interviews worden in de handreiking geïntegreerd tot een overzichtelijk en instructief geheel. Om te garanderen dat het eindproduct voldoet aan behoeften en inhoudelijke kwaliteitseisen wordt een klankbord samengesteld van tien personen, bestaande uit wetenschappers en beleidsmedewerkers.

Het project wordt uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van Veiligheid en Justitie en resulteert eind 2011 in een handreiking die bruikbaar is voor zowel dit ministerie – en daarbij in het bijzonder het Nationaal Crisiscentrum – als voor gemeenten en religieuze en levensbeschouwelijke organisaties.