Afschaling

Afschaling van de PSH gebeurt op inhoudelijke gronden. In een GRIP-situatie staat afschaling van de GGD los van het moment van de GRIP-afschaling: die hoeft niet gelijktijdig te zijn. In verband met de financiering is het wel van groot belang om een duidelijk moment aan te wijzen waarop de overgang naar regulier plaatsvindt. 

Ten aanzien van PSH kan afschaling worden geadviseerd als er geen centrale coördinatie meer nodig is omdat:

  • (potentiële) bronnen van stress waar mogelijk zijn weggenomen en de betrokkenen een gevoel van controle hebben herwonnen.
  • er gegronde redenen zijn om aan te nemen dat er geen behoefte meer is aan ondersteuning, die niet binnen het reguliere circuit geboden kan worden.
  • de dreiging van maatschappelijke onrust is verdwenen of tot een beheersbaar niveau gedaald.
  • er een nazorgadvies of -plan is afgestemd met de gemeente (zie format nazorgplan).

Zodra er opdracht is gegeven tot afschaling: 

  • Bespreek in het team een fasering en vervolgacties om de overgang soepel te laten verlopen.  
  • Ontbind de teams en besteed aandacht aan mogelijke reacties bij medewerkers:  
    • Begeleid terugkeer naar reguliere werkzaamheden. 
    • Bied mogelijkheid om na te praten en af te sluiten. 
    • Houd ook op langere termijn in de gaten of de medewerker negatieve gevolgen van zijn/haar inzet ondervindt met betrekking tot zijn/haar eigen gezondheid of functioneren. 

 

Zorg voor eigen medewerkers

Medewerkers die (soms langdurig) zijn ingezet bij een ramp of crisis kunnen daar zelf ook de impact van ervaren. Soms kort erna, soms pas op veel langere termijn. Aandacht voor hun welzijn in de nafase is daarom van groot belang. Dit kan geregeld worden in de organisatie zelf of door inschakeling van een externe partij. Houd ook rekening met de mogelijkheid dat nazorg aan de familie van medewerkers aan de orde kan zijn, zeker bij rampen van grote omvang of met veel doden en gewonden. 

Het boek Help ik heb geholpen (Impact 2010) laat zien waar hulpverleners tegen aan kunnen lopen, zoals eigen emoties, compassiemoeheid, secundaire traumatisering. Het wetenschappelijk deel in het boek geeft een overzicht van de trauma-werk gerelateerde klachten die kunnen ontstaan en wat daarover bekend is. In het laatste deel van het boek worden praktische tips gegeven om het ontstaan van dergelijke klachten tijdig te kunnen signaleren en maatregelen te nemen om erger te voorkomen.

Voorbeelden van maatregelen en instrumenten zijn de Mental Check-up (MCU) en de Verwerkingsscan.

Bij geuniformeerde diensten is vaak een vorm van georganiseerde collegiale ondersteuning. Voor de inrichting en werkwijze hiervan zie Handboek Bedrijfsopvangteams Ambulancezorg en de Richtlijn psychosociale ondersteuning geüniformeerden.